Hội thảo khoa học “Thực hiện dân chủ ở cơ sở vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại các tỉnh Tây Bắc hiện nay”

PGS,TS Nguyễn Vĩnh Thanh, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện phát biểu tại Hội thảo

Tham dự Hội thảo có đại biểu đại diện các bộ, ban, ngành, địa phương; các nhà khoa học, tác giả tham gia viết bài tham luận; cùng toàn thể giảng viên tại Học viện.

Ban Chủ trì Hội thảo

Trình bày Báo cáo đề dẫn Hội thảo, TS Vũ Văn Hậu, Phó Giám đốc Học viện nhấn mạnh: Trong suốt tiến trình cách mạng, Đảng và Nhà nước ta luôn kiên định quan điểm coi dân chủ vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Nước ta là nước dân chủ, bao nhiêu lợi ích đều vì dân, bao nhiêu quyền hạn đều của dân”. Đại hội XIII của Đảng tiếp tục khẳng định rõ: “Dân chủ là bản chất của chế độ ta, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước”. Trong đó, thực hiện dân chủ ở cơ sở được xác định là nội dung có ý nghĩa cốt lõi, gắn bó trực tiếp với đời sống hằng ngày của nhân dân, thể hiện sinh động và rõ nét nhất quyền làm chủ của nhân dân đối với Nhà nước và xã hội.

TS Vũ Văn Hậu, Phó Giám đốc Học viện trình bày Báo cáo đề dẫn Hội thảo

Vùng Tây Bắc là địa bàn có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế, chính trị, quốc phòng - an ninh, văn hóa và môi trường sinh thái. Đây cũng là khu vực có cơ cấu dân tộc đa dạng, bản sắc văn hóa phong phú, song điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều. Những đặc điểm này đã và đang đặt ra không ít thách thức đối với việc triển khai các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Những năm gần đây, việc thực hiện dân chủ ở cơ sở tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh Tây Bắc đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về dân chủ được quán triệt, triển khai rộng rãi; phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” từng bước đi vào đời sống. Việc thực hiện dân chủ ở cơ sở vùng đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh Tây Bắc hiện nay đã có bước tiến rõ rệt, nhưng chưa thực sự phát huy thực chất, toàn diện quyền làm chủ của nhân dân. Thực tiễn những năm gần đây cho thấy, việc thực hiện dân chủ ở cơ sở tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh Tây Bắc đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Các chủ trương, chính sách về dân chủ từng bước được quán triệt và triển khai sâu rộng; phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” ngày càng đi vào đời sống xã hội. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện dân chủ ở cơ sở tại khu vực này vẫn chưa thực sự phát huy đầy đủ, thực chất và toàn diện quyền làm chủ của nhân dân.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, Hội thảo được tổ chức nhằm làm rõ hơn cơ sở lý luận và thực tiễn của việc thực hiện dân chủ ở cơ sở vùng đồng bào dân tộc thiểu số; đồng thời cung cấp luận cứ khoa học, thực tiễn cho các cấp ủy, chính quyền trong việc xây dựng và triển khai các giải pháp phù hợp, hiệu quả. Qua đó, góp phần nâng cao năng lực, trách nhiệm và ý thức thực hành dân chủ của đội ngũ cán bộ cơ sở; phát huy vai trò chủ thể, tinh thần đoàn kết, tự quản, tự chịu trách nhiệm của cộng đồng dân cư; thúc đẩy xây dựng chính quyền cơ sở trong sạch, vững mạnh, gần dân, vì dân; giữ vững ổn định chính trị và củng cố niềm tin của đồng bào các dân tộc Tây Bắc đối với Đảng và Nhà nước.

Đồng chí Trần Đại Thành, Vụ Dân chủ và Cơ quan Nhà nước, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương trình bày tham luận tại Hội thảo

Đồng chí Nguyễn Viết Hưng, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Sơn La trình bày tham luận tại Hội thảo

TS Lê Đình Lợi, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Lào Cai trình bày tham luận tại Hội thảo

Tại Hội thảo, các đại biểu đã đóng góp nhiều ý kiến, tập trung làm rõ cơ sở lý luận, căn cứ khoa học về dân chủ và thực hiện dân chủ ở cơ sở; phân tích giá trị định hướng của dân chủ đối với sự phát triển của Việt Nam hiện nay, đặc biệt tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh Tây Bắc. Nhiều tham luận đã làm rõ quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về dân chủ và thực hiện dân chủ ở cơ sở, cũng như việc thể chế hóa và thực hành dân chủ trong bối cảnh mới; đánh giá thực trạng, những vấn đề đặt ra trong quá trình thực hiện dân chủ ở cơ sở, vai trò của các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương và các chủ thể liên quan. Trên cơ sở đó, các đại biểu đã đề xuất, gợi mở nhiều giải pháp và kiến nghị chính sách nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện dân chủ ở cơ sở vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại các tỉnh Tây Bắc trong thời gian tới.

PGS, TS Nguyễn Xuân Trung Xuân, Trưởng khoa Tư tưởng Hồ Chí Minh trình bày tham luận tại Hội thảo

TS Vũ Ngọc Hà, Trưởng khoa Nhà nước và Pháp luật trình bày tham luận tại Hội thảo

TS Vũ Trường Giang, Trưởng khoa Lịch sử Đảng trình bày tham luận tại Hội thảo

Phát biểu tại Hội thảo, PGS, TS Nguyễn Vĩnh Thanh cho biết, Hội thảo đã tiếp nhận 18 bài viết và 14 ý kiến phát biểu của các nhà khoa học. Đồng chí nhấn mạnh rằng, để hoàn thiện sản phẩm cuối cùng của Hội thảo là Báo cáo kiến nghị trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư về việc ban hành các nghị quyết liên quan đến thực hiện dân chủ ở cơ sở, Tổ soạn thảo cần nghiêm túc tiếp thu đầy đủ các ý kiến đóng góp của các nhà khoa học tại Hội nghị. Trong đó, việc tổng hợp các số liệu thực tiễn từ lãnh đạo các cấp, cùng những kiến nghị của lãnh đạo địa phương và Trung ương, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm xây dựng Báo cáo kiến nghị bảo đảm chất lượng, tính khoa học và tính khả thi.