Hội thảo khoa học “Cơ sở lý luận và thực tiễn về hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở trình độ cao tại Việt Nam”

Ban Chủ trì Hội thảo

Tham dự Hội thảo có đại biểu đại diện các bộ, ban, ngành, địa phương; các nhà khoa học, tác giả tham gia viết bài tham luận; cùng toàn thể giảng viên tại Học viện.

TS Vũ Văn Hậu, Phó Giám đốc điều hành Học viện trình bày báo cáo đề dẫn Hội thảo

Trình bày báo cáo đề dẫn Hội thảo, TS Vũ Văn Hậu, Phó Giám đốc điều hành Học viện nhấn mạnh: Thực tiễn gần bốn mươi năm đổi mới ở Việt Nam khẳng định, việc lựa chọn và từng bước xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là quyết định đúng đắn, phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thể của đất nước và xu thế phát triển của thời đại. Quá trình hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa thời gian qua đã góp phần giải phóng sức sản xuất, huy động và phân bổ hiệu quả các nguồn lực xã hội, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế gắn với ổn định chính trị - xã hội và nâng cao đời sống nhân dân.

Tuy nhiên, trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, yêu cầu đối với thể chế phát triển đã có những thay đổi căn bản. Việc hoàn thiện thể chế hiện nay không chỉ dừng ở điều chỉnh từng bộ phận riêng lẻ mà đòi hỏi phải nâng lên trình độ cao hơn về chất lượng, hiệu lực và hiệu quả vận hành. Điều đó đặt ra yêu cầu tiếp tục nghiên cứu, làm rõ những vấn đề lý luận về khái niệm, nội hàm, đặc trưng, cấu trúc và cơ chế vận hành của thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở trình độ cao; đồng thời xác định rõ mối quan hệ giữa Nhà nước, thị trường và xã hội trong điều kiện mới.

Về phương diện lý luận, thể chế ở trình độ cao không chỉ là hệ thống pháp luật và chính sách kinh tế đồng bộ, hiện đại, mà còn là tổng thể các cơ chế bảo đảm thị trường vận hành đầy đủ theo các quy luật khách quan, đồng thời phát huy vai trò kiến tạo, điều tiết và định hướng phát triển của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Bên cạnh đó, thực tiễn quốc tế cho thấy nhiều quốc gia đã thành công trong việc hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường hiện đại thông qua đổi mới quản trị quốc gia, phát triển đồng bộ các loại thị trường và bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với ổn định xã hội.

Xuất phát từ những yêu cầu cả về lý luận và thực tiễn nêu trên, Hội thảo khoa học với chủ đề “Cơ sở lý luận và thực tiễn về hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở trình độ cao tại Việt Nam” được tổ chức nhằm tạo diễn đàn trao đổi học thuật, làm sâu sắc thêm các vấn đề lý luận, thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế, qua đó góp phần đề xuất những luận cứ khoa học phục vụ quá trình hoàn thiện thể chế phát triển của Việt Nam trong giai đoạn mới.

PGS,TS Nguyễn Vĩnh Thanh, Phó Giám đốc Học viện phát biểu tại Hội thảo

Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung trao đổi nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở trình độ cao tại Việt Nam. Các ý kiến nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục làm rõ khái niệm, nội hàm và những đặc trưng cơ bản của thể chế ở trình độ cao, đồng thời phân tích mối quan hệ giữa thị trường, Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và các chủ thể kinh tế trong điều kiện phát triển mới.

Bên cạnh đó, nhiều tham luận đã đề cập những khó khăn, thách thức nảy sinh trong quá trình hoàn thiện thể chế, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số, phát triển bền vững và hội nhập quốc tế sâu rộng. Các đại biểu cũng gợi mở nhiều luận cứ khoa học nhằm phục vụ quá trình tiếp tục đổi mới và nâng cao hiệu lực, hiệu quả của thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tại Việt Nam.

Hội thảo đồng thời trao đổi kinh nghiệm quốc tế về xây dựng và hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường hiện đại, đặc biệt là kinh nghiệm xử lý mối quan hệ giữa Nhà nước và thị trường theo hướng chuyển từ can thiệp trực tiếp sang kiến tạo phát triển và điều tiết vĩ mô. Ngoài ra, các ý kiến cũng làm rõ những bài học về phát triển đồng bộ các loại thị trường, thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh, bảo đảm an sinh xã hội và gắn tăng trưởng kinh tế với phát triển bền vững, qua đó cung cấp thêm cơ sở tham khảo cho Việt Nam trong quá trình hoàn thiện thể chế ở trình độ cao.

PGS,TS Định Thị Nga, Viện Kinh tế - Xã hội và Môi trường, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại Hội thảo

TS Nguyễn Thị Khuyên, Trưởng khoa Kinh tế chính trị, Học viện Báo chí và Tuyên truyền phát biểu tại Hội thảo

TS Tạ Thị Đoàn, Viện Kinh tế chính trị học, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại Hội thảo

PGS,TS Nguyễn Thanh Sơn, Viện Kinh tế chính trị học, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại Hội thảo

TS Đỗ Đức Quân, Đại học Công nghệ Giao thông vận tải phát biểu tại Hội thảo

TS Nguyễn Thanh Bình, Trưởng khoa Lãnh đạo học và Hành chính công phát biểu tại Hội thảo

Phát biểu tại Hội thảo, PGS,TS Nguyễn Vĩnh Thanh, Phó Giám đốc Học viện cảm ơn các nhà khoa học đã tham dự và đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết cho Hội thảo. Đồng chí cho biết, Hội thảo đã nhận được nhiều bài viết và tham luận có cách tiếp cận lý luận mới, với các luận giải mang giá trị khoa học và thực tiễn sâu sắc, qua đó góp phần làm phong phú thêm nội dung nghiên cứu của đề tài. Thay mặt Ban Chủ nhiệm, Đồng chí khẳng định sẽ nghiêm túc tiếp thu các ý kiến trao đổi tại Hội thảo cũng như các bài viết trong Kỷ yếu để tiếp tục hoàn thiện đề tài nghiên cứu. Đồng chí bày tỏ mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, cộng tác và hỗ trợ của các nhà khoa học trong quá trình triển khai các nội dung nghiên cứu tiếp theo.